Een stukje geschiedenis

Soms vraag je je af waarom wij onze kinderen niet kunnen krijgen op de manier zoals katten, honden en paarden dat doen. Wanneer we kijken naar de medische kant van pijn, dan zeggen we vaak dat pijn een signaal is dat er iets niet in orde is. Elke dag staan we voor talloze taken waarbij we onze spieren op alle mogelijke manieren gebruiken. We tillen onze benen op en bewegen onze heupen om de trap op te gaan; we strekken onze armen, bewegen onze vingers, knipperen met onze ogen. We eten en verteren voedsel en verwijderen het uit ons lichaam – alles zonder moeite. Al deze activiteiten, en nog veel meer, doen we zonder er enige last van te hebben. Alleen wanneer er iets niet in orde is, bijvoorbeeld wanneer we een verkeerde draai maken of wanneer er iets pathologisch niet in orde is, ondervinden we pijn. Wat is er dan mis met bevallen?

Heel veel vrouwen die bevallen zijn, zullen zeggen: ‘wat er mis mee is, is de pijn’. Veel te veel vrouwen horen verhalen over lange en pijnlijke bevallingen, medicatie en gevoelens van hulpeloosheid. Dat is wat men hoort en opnieuw moeten we ons afvragen: Hoe kan het dat vrouwen wier lichaam zo perfect is geschapen om te ontvangen, te voeden en te baren, soms zoveel pijn hebben tijdens de bevalling.

Pijn? Niet de bedoeling, dokter!
Veel westerse vrouwen hebben respect voor vrouwen uit ‘minder ontwikkelde’ gebieden omdat die hun kinderen vaak met groot gemak ter wereld brengen, zonder pijn en zonder verdoving. Wat weten zij over bevallen dat wij in ons meer ontwikkelde en hoogtechnologische deel van de wereld niet – of niet meer – weten?
In 1913, ontdekte de jonge arts Grantley Dick-Read voor het eerst een mogelijk antwoord op deze vraag. Als jonge internist werd hem gevraagd om een barende moeder te begeleiden in een Londense sloppenwijk, . Na een fietstocht door modder en regen kwam hij om drie uur in de nacht aan bij een lage hut onder een soort spoorwegviaduct. Daar trof hij zijn patiënte aan, doorweekt van de regen. De vrouw was alleen bedekt met jute zakken en een oude zwarte rok. Hij vroeg haar toestemming om een chloroformmasker op haar gezicht te zetten. Dick-Read was stomverbaasd door haar weigering. Hij deed zijn spullen weer in zijn tas en ging staan kijken. Haar baby werd zonder drukte geboren en de moeder maakte geen geluid. Toen hij zich klaarmaakte om weg te gaan vroeg hij haar waarom ze geweigerd had de pijnstiller te gebruiken. Zij gaf hem een antwoord dat hij nooit meer zou vergeten.“Het deed geen pijn. Dat was ook niet de bedoeling, niet waar dokter?” Een antwoord dat tientallen jaren een enorm effect zou hebben op geboorte en bevallen.

In de daarop volgende maanden werd de betekenis van de ontspannen bevalling, vrij van extreme angst en de spanning als gevolg daarvan, steeds duidelijker voor Dick-Read. Hij werkte toen in een Londens ziekenhuis waar rijkere vrouwen kwamen voor hun bevalling. Bij hen zag hij vaak doodsangst en paniek, een complete tegenstelling met de kalme bevalling in de hut in de sloppenwijk en hij bleef zich afvragen wat daar de oorzaak van kon zijn.
Vergelijkbare ervaringen deden zich voor toen Dick-Read in militaire dienst was in WO I. Op een slagveld in een vreemd land ging een barende vrouw naar een loopgraaf en vroeg om een dokter. Ze werd neergelegd in de loopgraaf waar Dick-Read dienst had, en ze baarde haar kind, ogenschijnlijk zonder pijn en zich volledig onbewust van de oorlog die om haar heen woedde. Toen ze klaar was wikkelde ze haar baby in een doek en ging weg.
Dergelijke ervaringen brachten Dick-Read ertoe zijn gedachten en overtuigingen aangaande bevallen en geboorte te heroverwegen. Hij begon aan een jarenlange studie. Hieruit kwam de theorie voort dat wanneer er geen angst is tijdens het bevallen, de pijnveroorzakende samentrekkingen niet voorkomen, en de baarmoeder in staat is om op een natuurlijke manier open te gaan, ritmisch uit te zetten en de baby gemakkelijk uit te drijven.

Het angst – spanning – pijnsyndroom
Al in de jaren ‘20 gaf Dick-Read antwoord op de vraag Wat is er mis met bevallen? toen hij zijn theorie over het angst – spanning – pijnsyndroom presenteerde. Er was geen belangstelling voor. Zijn methode kreeg enige aandacht bij de publicatie van zijn boek Natural Childbirth, in 1933. Helaas wilden zijn collega’s, die gewend waren aan het leiden van bevallingen met verdoving en/of tangen, nog steeds niet luisteren. De theorie dat er ‘iets’ in ons lichaam was dat bij afwezigheid van angst een natuurlijke verdoving vrijmaakt, scheen vrij radicaal in die tijd.

In de jaren ‘50 verscheen de tweede druk van zijn boek, Revelations on Childbirth, dat in Amerika gepubliceerd werd onder de titel: Childbirth without fear. Voor veel Amerikaanse vrouwen werd hij een held.
Zij leerden uit zijn publicaties dat er niets mis was met hun fysiologie; en dat indien goed voorbereid, de bevalling kan plaatsvinden zoals deze door de natuur is bedoeld. Zij volgden zijn filosofie, oefenden zijn ademhalingstechnieken, totaal ontspannen, lieten hun lichaam het natuurlijke werk doen en hadden ‘pijnloze’ bevallingen.

Simpel gezegd leerden ze dat ‘wat er mis was met bevallen’, al begint lang vóór dat een vrouw gaat bevallen. Het begint met angst – de angst die grondig is doorgedrongen in de hersenen van vrouwen wanneer hun tijd van bevallen nadert.

En hoewel de middeleeuwse toestanden rond de geboorte niet meer bestaan, wordt aan een sterk geloof in pijn vastgehouden: het is een zelfvervullend proces geworden: er wordt pijn verwacht, het lichaam is gespannen, en de pijn wordt gevoeld.

De ‘uitvinder’ van de HypnoBirthing methode  is Marie Mongan. Zij heeft er heel haar leven aan gewijd. Ze trekt de hele wereld rond om docenten op te leiden en haar filosofie uit te leggen.

Haar en ons doel is: voor iedere vrouw de bevalling zo veilig en prettig mogelijk te laten verlopen. Dat staat voorop.
Wij kunnen je geen pijnloze bevalling garanderen. Maar… door de technieken die we jullie aanreiken en door de oefeningen die we in de cursus doen, worden je lichaam én je geest zodanig voorbereid dat de geboorte heel ontspannen en rustig plaats vindt. Je bent er ‘zelf bij’ en je kunt er van genieten. Zo wordt de geboorte van je kindje een feestelijke gebeurtenis in plaats van een beproeving!